Interview met een vrouw uit Marrakech, die de liefde van haar leven naar België is gevolgd.

Wanneer en op welke manier heb je de beslissing genomen om naar België te migreren?

"Het huwelijk (lacht)! Ik heb niet de keuze gemaakt om te migreren. Ik ben getrouwd met iemand die hier leefde en dan kon ik niet anders dan verhuizen naar hier…"

Wanneer ben je naar België verhuisd, waar woonde je in Marokko en wat voor beroep oefende je daar uit?

"Ik ben naar België gekomen in 2006 en woon nu in Brussel. Ik kom uit Marrakech. Ik ben in dat jaar gekomen via de procedure van gezinshereniging. Ik ben getrouwd in Marokko en vervolgens naar hier gekomen. Ik heb mijn papieren daar in orde moeten brengen en kreeg snel het visum. Het migreren naar België is niet iets waar ik lang mee bezig ben geweest, ik kreeg het visum en ben vervolgens naar hier verhuisd. Het gebeurde als een gevolg van mijn huwelijk. De man met wie ik ben getrouwd, leefde hier in België. Dat is het eigenlijk.

Ik heb na mijn middelbaar diploma een opleiding gevolgd en daarna ben ik beginnen werken. Hier en daar: ik heb bijvoorbeeld gewerkt als management assistent en ook als administratief assistent van een dokter… Ik sprong van het één in het ander. En toen ik trouwde en nadien verhuisde werkte ik dus als administratief assistent."

Hoe heb je je partner leren kennen?

"Het is geen familie maar een kennis van de familie. Onze families zijn bevriend."

Had je veel hobby’s in Marokko of dingen die je daar graag deed en/of is het hier in België misschien anders?

"Het is hier anders omdat je hier weinig sportfaciliteiten hebt voor enkel dames. In Marokko daarentegen had je er veel. Met vrouwen alleen voel je je meer op je gemak. Ik heb er eentje gevonden voor enkel vrouwen maar die vond ik te duur. Het was zo'n 150 euro per maand, ik kon dat niet aan, dat vond ik veel."

Welke zijn de dingen die je hebt moeten achterlaten? En wat zijn dingen je hier positief vond of juist negatief?

"In het begin, wanneer je hier nog niet zo lang woont, dat eerste deel van je leven hier is toch wel moeilijk. Je voelt de eenzaamheid sterk en je voelt je alleen. Vooral, ik had geen familie of vrienden hier. Dus ik leefde in het begin vrij afgezonderd. Mijn man ging werken en ik bleef alleen achter. Ik had toen het gevoel dat ik er spijt van had. Maar nadien ben ik meer beginnen weggaan en mensen gaan opzoeken. Ik vond dat ik niet langer op die manier kon leven. Ik moest meer dingen weten en leren, en dus moest ik buiten komen. Stilaan begon ik mensen te leren kennen en weg te gaan en op die manier leerde ik ook meer plaatsen kennen. Ik kreeg dan ook mijn dochtertje waar ik mijn handen vol mee had. En ook zonder haar voelde ik dat ik het hier, hoe langer hoe meer, gewend werd. Als je ergens een tijdje verblijft, geraak je gewend aan die plek. Je maakt jezelf ook duidelijk dat je hier wel moét leren leven. Dus ik moest met die wegen meegaan. Je begint op die manier na te denken. Er zijn dingen waaraan je in Marokko bijvoorbeeld heel gehecht bent en die je hier niet langer terugvindt…maar je bent verplicht om dingen te doen op de manier dat ze hier worden gedaan. Al blijven er bepaalde tradities die wij ook hier niet kunnen loslaten. Maar Godzijdank, het gaat beter, ik heb mensen leren kennen en daar zitten zowel Arabieren als Belgen tussen. Ook met mijn buren heb ik vaak korte gesprekjes op straat of aan de bus- en tramhalte, maar daar blijft het ook bij."

Heb je hier de taal geleerd? Het Frans of het Nederlands?

"Toen ik hier aankwam kreeg ik van mijn man een duwtje in de rug. Ik was verlegen en durfde vaak niet spreken in het openbaar uit schrik dat ze mij zouden uitlachen, maar hij bleef mij aansporen. Hij ging bijvoorbeeld niet mee binnen bij de dokter omdat ik mijn plan moest leren trekken met de taal. Ook ging hij niet mee naar het gemeentehuis, ik moest dat allemaal zelf doen om de taal te oefenen. Ik moest mijn verantwoordelijkheid opnemen en als ik dingen verkeerd zei dan zou ik er uit leren. En ik voel dat ik jaar na jaar de taal beter leer beheersen. Bij mijn aankomst heeft mijn man het gemeentehuis 1 maal getoond en nadien moest ik mijn plan trekken!" (lacht)

Wat zijn de dingen die je tijdens de cursus hebt geleerd en dingen die je zijn bijgebleven?

"Alles! Het feit dat ik 6 jaar heb gewacht om de cursus te volgen… In zo’n cursus leer je alles wat te maken heeft met het leven in België: het ziekenhuis en het openbaar vervoer… Dat zijn dingen die ik al kende omdat ik ze ook praktiseerde gedurende lange tijd. Tijdens de cursus kreeg ik het gevoel dat ik veel dingen al wist, maar tegelijkertijd leer je ook andere dingen. Nederlands ga ik beginnen volgen in maart, ik wil daar wel minstens een basis van hebben. Als het niet voor mij is, dan zal het handig zijn voor mijn dochter later. Al blijft ze op een Franstalige school zitten dan nog zal ze Nederlands volgen, en dan kan ik haar daarbij helpen. Ik zal het wel kunnen gebruiken, hoe dan ook."

Wat zijn dingen die je hier mist(e)?

"Je mist je familie op de eerste plaats. En daar heb je het taalprobleem niet. Hier heb je dat wel, telkens je naar buiten wil begin je te twijfelen uit angst voor het onbekende: hoe ga ik praten, hoé…? Het was de eerste 6 maanden zo maar nadien…"

Vind je de taal een belangrijk instrument om je te kunnen integreren?

"Uiteraard! Op een schaal van 1 tot 10, zou ik 10 zeggen. Als je, waar dan ook, de taal van een persoon niet kent, dan ga je onmogelijk kunnen communiceren met elkaar. Je moet naast de taal ook iemands gewoonten leren kennen… Je moet de taal, de tradities en gewoonten van een land kennen."

Merk je dan een groot verschil met de levensstijl en gewoonten hier in België?

"Het is geen verschil in gewoonten, maar wij zijn wel heel gelovig. Dus het is meer daar waar ik verschillen zie. Want zelfs in Marokko tref je intern andere gewoonten en tradities aan. De gewoonten van Marakkech zijn anders dan die van Berkane, Oujda of Nador. Elke stad heeft haar eigen gewoonten. Je vindt de belangrijkste verschillen enkel op vlak van religie: we hebben als moslims bepaalde grenzen waar we niet over mogen en zij wel. We kunnen wel zonder probleem samenleven, maar we moeten overeenkomen. Ik heb veel vrienden die niet gelovig zijn of een andere religie praktiseren. De meesten zijn geen moslims maar ze respecteren mij wel als moslim. Als ik wordt uitgenodigd bij hen dan zullen ze er voor zorgen dat er iets op tafel staat dat ik kan/mag eten bijvoorbeeld. Ze weten dat je moslim bent en respecteren dat. Ze gaan dan iets koken dat ik wel mag eten zoals vis bijvoorbeeld. Ze horen de adhaan bij mij thuis en dan weten ze ook dat ik moet gaan bidden en begrijpen dat. Dit zijn de mensen die ik ken, het kan zijn dat er ook anderen bestaan maar (lacht)....."

Welk advies kan je geven aan zij die willen migreren?

"Het belangrijkste advies dat ik kan geven is vooral aan zij die naar hier willen komen om gemakkelijk geld te verdienen. Iemand die met die verwachting naar hier komt, brengt beter grote koffers mee. Geen koffers met kleren maar een degelijke koffer met wijsheid en kennis. Iemand die opgeleid is of iets waarmee hij of zij hier vooruit kan. Iemand die dat niet heeft - zoals ik bijvoorbeeld, ik heb geen hoger onderwijsdiploma en daar heb ik wel spijt van want ik kan hier niet verder… Ook al wil ik een opleiding volgen en studeren, dan nog zit ik met het probleem van mijn hoofddoek. Hetgeen wat ik wil doen is verpleegkunde maar je stoot daar in je stagejaar op het feit dat je een hoofddoek draagt. Er zijn veel voorbeelden, zo heb ik het advies gekregen om een opleiding als maatschappelijk werkster te volgen, en ook daar was er sprake van een stage waarbij ik mijn hoofddoek zou moeten afnemen. Het werken met hoofddoek is een probleem maar ik moet ook een opleiding volgen of studeren, en ook dat lijkt me niet zo eenvoudig omdat je altijd in contact komt met bepaalde mensen…"